Het seizoen van folders en plastic speelgoed
De zomer is nog maar net voorbij ( alhoewel, met deze temperaturen lijkt het nog steeds zomer) of de kruidnoten liggen alweer in de winkel. En ook de speelgoedboeken en folders vliegen je al om de oren. Kleurrijke folders vol plastic speelgoed en vaak met batterijen. Ik had ze vroeger thuis ook. De auto kon claxonneren, de boerderij gaf allerlei dierengeluiden en de treinbaan tjoekte er op los. Een kakofonie van geluiden. En als ik dan naar het speelgedrag van mijn kind keek, deed hij er eigenlijk niet veel mee. Na een paar keer zijn die dierengeluiden niet interessant meer, de batterijen in de auto waren snel leeg en de treinbaan is ook leuk zonder geluid. Het speelgoed wat we hadden sprak weinig tot de verbeelding. Een treinbaan is een treinbaan, en een brandweerwagen een brandweerwagen. Maar wat dacht je bijvoorbeeld van een babygym? Een babygym vraagt weinig van een baby. Het hangt boven zijn hoofdje, je kunt er naar grijpen, maar dat is het dan ook wel. Je hoeft er niet voor om te rollen, en als je als baby gevoelig bent voor prikkels, is speelgoed dat constant boven je hoofd hangt ook niet ideaal. Bovendien zien we steeds vaker met baby’s met een afgeplat hoofdje. Ik ben geen arts, maar langere tijd in dezelfde houding liggen doet daar geen goed aan.
Less is more – Hoe eenvoudiger materialen meer ontwikkeling stimuleren
Als we kijken naar natuurverbonden opgroeien, horen daar ook natuurlijke materialen bij. In onze keuze voor speelgoed kiezen we bewust voor houten speelgoed. We hebben nog steeds een treinbaan ( erg populair in mijn groep), maar dan van hout. Het is duurzamer en geeft minder prikkels dan de plastic gekleurde variant. We hebben ook nog wel de bekende bouwblokken. Sommige kinderen vinden het heerlijk om te bouwen met die stenen. Het geeft structuur, want de blokjes passen perfect op elkaar. Maar steeds vaker kiezen we voor looseparts materialen. Allerlei materialen die je bijvoorbeeld in het bos kunt vinden, of in je buitenruimte. Denk hierbij aan dennenappels, kastanjes, stenen, veren, takken en stokken. Looseparts zijn materialen die zonder een vastgesteld doel gebruikt kunnen worden. Maar niet alleen materialen uit het bos, maar bijvoorbeeld ook houten ringen, kralen, doeken, flessendoppen, pannetjes enz. Kinderen kunnen daar eindeloos mee combineren, ontdekken en bouwen. Met looseparts kun je open-end spel stimuleren. Een spel zonder een vooropgezet doel. De ene keer kun je bouwen met de takken die je hebt gevonden, de andere keer is het misschien een vishengel of een zwaard. De kastanjes kun je gebruiken voor in de modderkeuken, maar het bied ook mogelijkheden om te sorteren of te manipuleren.
Open-ended spel zonder vast doel
Met diverse schepjes , een dienblad en wat natuurlijke materialen kan een dreumes al aan de gang. Spel wat voor ons misschien niet alledaags is. Looseparts vereist als pedagogische professional een andere manier van kijken naar de activiteiten die je aanreikt aan kinderen. Juist omdat het geen vaststaand doel heeft, vraagt het van ons dat we de juiste materialen aanreiken, kijken in welke spelfase een kind zit en misschien af en toe een stapje terug gaan. Een baby/dreumes zal wellicht alleen de materialen in en uit een bakje halen. Zo oefenen ze de motoriek en de senso-motorische ontwikkeling. Een peuter zal misschien de materialen sorteren of tellen. Het begin van de ontluikende gecijferdheid.
Bij de stokken of takken ga je een beginnend rollenspel zien. Laatst was een tak een vishengel en werd er volop door de kinderen gevist. Ook hebben we een favoriet hoekje in onze buitenruimte waar de kinderen ijsjes verkopen. De ijsjes zijn de blaadjes die op de grond gevonden zijn. Doordat er in gegaan wordt op het rollenspel wordt ook de taalontwikkeling gestimuleerd. Want welk ijsje vindt je lekker? Wie is de verkoper en wie is de klant?
Het grootste cadeau ligt voor je neus
Dus als de folders weer binnenvallen, en je bent druk bezig met het uitzoeken van het perfecte kado voor je kind of kinderen op de groep, bedenk dan ook eens dat juist in de alledaagse materialen misschien wel het grootste kado verscholen ligt.